İngilizce Öğretmeni Seçmek: Native Speaker mı, Deneyimli Eğitmen mi?
Native speaker öğretmen mi, deneyimli eğitmen mi? CELTA, DELTA ve TESOL ne anlatır, Bağdat Caddesi’nde İngilizce öğretmeni seçerken nelere bakılır.
İngilizce öğretmeni ararken en sık duyulan soru: “Native speaker mı olsun?” Bağdat Caddesi ve Kadıköy çevresinde native speaker öğretmenle ders vaat eden ilanlar çok. Ama bir öğretmenin ana dilinin İngilizce olması, iyi bir İngilizce öğretmeni olduğu anlamına gelmez; ana dilinin Türkçe olması da tersini göstermez. Bu yazıda İngilizce öğretmeni seçerken gerçekten neye bakmak gerektiğini, belgelerin ne anlattığını ve bir deneme dersinde öğretmeni nasıl değerlendirebileceğini anlatıyoruz.
Native speaker olmanın getirdikleri
Ana dili İngilizce olan bir öğretmenin güçlü yanları gerçek: dilin doğal kullanımına, deyimlere, günlük konuşmanın ritmine hâkimdir ve bir ifadenin kulağa doğal gelip gelmediğini anında söyleyebilir. İleri seviyedeki bir öğrenci için, özellikle akıcılık ve doğallık üzerine çalışırken, bu değerli bir katkıdır.
Ama dili ana dili olarak bilmek, onu öğretebilmekle aynı şey değildir. Türkçeyi ana dili olarak konuşan birinin, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen birine “-di” ile “-miş” arasındaki farkı açıklamakta zorlanabileceğini düşün. Aynı durum İngilizce için de geçerli. Öğretmenlik eğitimi ve deneyimi olmayan bir native speaker, sohbet partneri olarak iyi olabilir, ama bir programı kurmakta, hataları sistemli düzeltmekte ve ilerlemeyi ölçmekte zorlanabilir.
Türkçeyi bilen öğretmenin avantajı
Türkçeyi ana dili olarak bilen ya da çok iyi bilen bir öğretmen, Türk öğrencilerin hatalarının kaynağını tanır. “I am agree” hatasının neden yapıldığını, “the” kullanımının neden zor geldiğini, “th” sesinin neden “t” ya da “d” olarak çıktığını kendi öğrenme sürecinden bilir. Gerektiğinde bir yapıyı Türkçe ile karşılaştırarak açıklayabilir; bu, başlangıç ve orta seviyede uzun açıklamalara harcanacak zamanı kısaltır.
İngilizceyi sonradan öğrenmiş bir öğretmen, aynı zamanda öğrencisine gerçekçi bir model sunar: bu dil, sonradan öğrenilerek ileri seviyede kullanılabilir.
Belgeler ne anlatır?
İngilizce öğretmenliğinde sık karşılaşılan belgeler ve dereceler, öğretmenin hangi düzeyde eğitim aldığını gösterir:
| Belge | Ne anlatır? |
|---|---|
| CELTA | Cambridge’in yetişkinlere İngilizce öğretmek için verdiği, gözetimli ders uygulaması içeren yoğun başlangıç sertifikası. |
| DELTA | Deneyimli öğretmenler için Cambridge’in ileri düzey yeterliği; öğretim yöntemlerinde derinleşmeyi gösterir. |
| TEFL / TESOL sertifikası | Kısa programlardan uzun eğitimlere kadar farklı düzeylerde olabilir. Programın süresini ve gözetimli ders uygulaması içerip içermediğini sormak gerekir. |
| MA TESOL ve benzeri yüksek lisanslar | Dil öğretimi üzerine akademik düzeyde eğitim; araştırma, yöntem ve dil edinimi kuramlarını kapsar. |
| İngiliz dili ve edebiyatı, İngilizce öğretmenliği lisansı | Dil ve öğretim üzerine dört yıllık temel eğitim. |
Belge önemlidir ama tek başına yeterli değildir. Aynı belgeye sahip iki öğretmen arasında deneyim ve uzmanlık alanı büyük fark yaratır.
Deneyim: kaç yıl ve ne tür öğrenci?
On yıllık deneyim, yalnızca çocuklara ders verilerek kazanıldıysa, IELTS’e hazırlanan bir yetişkin için o kadar anlamlı olmayabilir. Öğretmene kaç yıldır öğrettiğini sormanın yanında, senin hedefine benzer hedefleri olan öğrencilerle ne kadar çalıştığını da sor. Sınav hazırlığı, iş İngilizcesi, akademik yazma ve konuşma özgüveni ayrı uzmanlıklar ister.
Deneme dersinde öğretmeni gözlemlemek
Bir öğretmeni değerlendirmenin en iyi yolu, onunla bir ders yapmaktır. Ders sırasında şunlara dikkat et:
- Kim daha çok konuşuyor? İyi bir derste öğrenci konuşur, öğretmen yönlendirir.
- Hatalar nasıl düzeltiliyor? Her hatada durdurulmak konuşmayı keser; hiç düzeltilmemek ise ilerlemeyi durdurur. İyi öğretmen dengeyi kurar ve tekrar eden hataları not eder.
- Neyin neden yapıldığı açıklanıyor mu? Bir çalışmanın hedefe nasıl hizmet ettiğini bilmek, ders dışındaki motivasyonu artırır.
- Dersin sonunda bir sonraki adım net mi? “Gelecek hafta şuna odaklanacağız” diyebilen öğretmen bir plan üzerinde çalışıyordur.
Deneme dersinde sorulacak diğer soruları Bağdat Caddesi’nde İngilizce kursu seçimi yazısında listeledik.
Öğretmen değiştirme zamanının işaretleri
İlk derslerde iyi giden bir çalışma ilişkisi zamanla verimsizleşebilir. Aşağıdaki işaretlerden birkaçını birlikte görüyorsan, önce durumu öğretmeninle açıkça konuşmanı, değişmezse başka bir öğretmen ya da model aramanı öneririz:
- Derslerin çoğunda öğretmen konuşuyor, sen dinliyorsun.
- Aylardır hangi seviyede olduğunu ve hedefe ne kadar kaldığını bilmiyorsun.
- Aynı hatalar aylardır düzeltilmiyor ya da hiç fark edilmiyor.
- Dersler hedefinle ilgisiz konulara kayıyor; sınava hazırlanıyorsun ama sınav formatına hiç girilmiyor.
- Derse gitmek için motivasyon bulmakta zorlanıyorsun ve bunun nedeni yorgunluktan çok dersin kendisi.
Öğretmen değiştirmek olağan bir karar; her öğrenci farklı bir öğretim tarzına daha iyi cevap verir.
Eğitmenlerimiz
To Be Academy’nin kurucusu Tuğçe Gül Yüce, Koç Üniversitesi İngiliz Dili ve Karşılaştırmalı Edebiyat bölümünü yüzde elli bursla bitirdi ve King’s College London’da TESOL üzerine yüksek lisans yaptı. On yılı aşkın süredir öğretiyor ve koçluk yapıyor. Eğitmenimiz Mahşid Seydipour, İran ve İstanbul’da on üç yılı aşkın süredir İngilizce öğretiyor; TESOL ve TEFL eğitimlerini tamamladı, IELTS, TOEFL ve SAT hazırlığının yanında genel İngilizce dersleri de veriyor.
Eğitmenlerimizin her biri dersi öğrencinin hedefine göre kuruyor. Native speaker olup olmamak yerine, senin hedefin için doğru deneyime sahip eğitmenle çalışmanı önemsiyoruz. Birebir dersin farklı biçimleri hakkında daha fazlası için Suadiye’de İngilizce özel ders yazımıza bakabilirsin.
Şaşkınbakkal’daki stüdyomuzda ya da online, eğitmenimizle ücretsiz tanışma dersinde tanış ve kararını kendin ver.
Sık sorulan sorular
Native speaker öğretmenle çalışmak daha mı hızlı ilerletir?
Tek başına hayır. İlerlemeyi belirleyen, öğretmenin dili anlatabilme becerisi, deneyimi ve programı nasıl kurduğudur. Native speaker bir öğretmen özellikle ileri seviyede doğal kullanım ve aksan için değerli olabilir; ama öğretmenlik eğitimi ve deneyimi yoksa bu avantaj sınırlı kalır.
CELTA ile TESOL arasındaki fark nedir?
CELTA, Cambridge’in yetişkinlere İngilizce öğretmek için verdiği, yoğun ve uygulamalı bir başlangıç sertifikasıdır. TESOL ise daha geniş bir alanın adıdır; kısa sertifika programlarından yüksek lisans derecelerine kadar farklı düzeylerde eğitimleri kapsar. Bir öğretmenin hangi düzeyde TESOL eğitimi aldığını sormak gerekir.
Türk öğretmenin bir avantajı var mı?
Evet. Türkçeyi ana dili olarak bilen bir öğretmen, Türk öğrencilerin hangi yapılarda ve seslerde neden zorlandığını kendi deneyiminden bilir ve gerektiğinde bir kuralı Türkçe ile karşılaştırarak açıklayabilir. Bu, özellikle başlangıç ve orta seviyede işi hızlandırır.
Öğretmeni deneme dersinde nasıl değerlendirebilirim?
Ders boyunca kimin daha çok konuştuğuna, hatalarının nasıl düzeltildiğine ve dersin sonunda bir sonraki adımın net olup olmadığına bak. İyi bir öğretmen seni konuşturur, hatalarını kırmadan düzeltir ve neyin neden yapıldığını açıklar.
To Be Academy’de eğitmenler kimler?
Kurucumuz Tuğçe Gül Yüce, King’s College London’da TESOL üzerine yüksek lisans yaptı ve on yılı aşkın süredir öğretiyor. Mahşid Seydipour on üç yılı aşkın deneyimiyle IELTS, TOEFL, SAT ve genel İngilizce dersleri veriyor.
